Trong đời sống xã hội, mọi hành vi, hoạt động đều cần phải tuân theo quy định của pháp luật. Hiểu rõ về cơ sở pháp lý là nền tảng để mỗi cá nhân, tổ chức hành động một cách hợp pháp, bảo vệ quyền lợi chính đáng của bản thân và góp phần xây dựng một xã hội văn minh, tiến bộ.
1. Cơ sở pháp lý là gì?
Thuật ngữ cơ sở pháp lý được sử dụng phổ biến trong đời sống hàng ngày, nhất là những vấn đề liên quan đến pháp luật. Pháp luật Việt Nam chưa có khái niệm nào để giải thích “cơ sở pháp lý” là gì nhưng dựa trên theo nghĩa của từ “cơ sở” và từ “pháp lý” ta có thể giải thích rõ hơn.
Về “cơ sở”: cơ sở trong từ điển Việt Nam được diễn giải theo nhiều nghĩa khác nhau, có thể là một địa điểm cụ thể hay một tổ chức nào đó, cũng có thể chỉ một nền tảng hoặc một nguồn gốc. Tùy theo ngữ cảnh cụ thể mà ta có thể hiểu cơ sở theo nghĩa đúng của nó.
Về “pháp lý”: pháp lý được hiểu đơn giản là nguyên lý về pháp luật, chỉ những lý lẽ theo pháp luật, giá trị pháp lý bắt nguồn từ một sự việc, hiện tượng xã hội. Pháp lý có liên quan chặt chẽ đến hệ thống pháp luật của một quốc gia, được coi là cơ sở hình thành nên pháp luật, là cơ sở lý luận và khoa học để áp dụng pháp luật vào thực tiễn đời sống.
Dựa trên phân tích 02 khái niệm trên có thể hiểu, Cơ sở pháp lý được hiểu là nền tảng, nguồn gốc hình thành pháp luật và áp dụng pháp luật và dựa trên đó mà ta biết được một quan hệ xã hội diễn ra sẽ được pháp luật điều chỉnh như thế nào, dựa trên nền tảng nào.
2. Cơ sở pháp lý bao gồm những văn bản nào?
Khi nhắc đến cơ sở pháp lý, chúng ta phải đề cập đến các văn bản quy phạm pháp luật bởi đây là nguồn trực tiếp của cơ sở pháp lý.
Theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025, “Văn bản quy phạm pháp luật là văn bản có chứa quy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc chung, được áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân, trong phạm vi cả nước hoặc trong đơn vị hành chính nhất định, do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền quy định tại Luật này ban hành và được Nhà nước bảo đảm thực hiện.”
Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật gồm:
- Hiến pháp.
- Bộ luật, luật (sau đây gọi chung là luật), nghị quyết của Quốc hội.
- Pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; nghị quyết liên tịch giữa Ủy ban Thường vụ Quốc hội với Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; nghị quyết liên tịch giữa Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ với Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
- Lệnh, quyết định của Chủ tịch nước.
- Nghị định, nghị quyết của Chính phủ; nghị quyết liên tịch giữa Chính phủ với Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
- Quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
- Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao.
- Thông tư của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao; thông tư của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao; thông tư của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ; thông tư của Tổng Kiểm toán nhà nước.
- Thông tư liên tịch giữa Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ.
- Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương (sau đây gọi chung là cấp tỉnh).
- Quyết định của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.
- Văn bản quy phạm pháp luật của chính quyền địa phương ở đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt.
- Nghị quyết của Hội đồng nhân dân huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương (sau đây gọi chung là cấp huyện).
- Quyết định của Ủy ban nhân dân cấp huyện.
Các văn bản quy phạm pháp luật nêu trên được coi là cơ sở pháp lý. Ngoài ra, cơ sở pháp lý còn bao gồm các hiệp định mà quốc gia đã tham gia, ký kết; các tập quán pháp luật; thông lệ pháp luật.
3. Tầm quan trọng của cơ sở pháp lý?
Cơ sở pháp lý có vai trò quan trọng trong việc:
- Đảm bảo tính hợp pháp: Mọi hành động, quyết định hoặc văn bản đều phải có cơ sở pháp lý để được coi là hợp pháp. Việc thiếu cơ sở pháp lý có thể dẫn đến việc hành động, quyết định hoặc văn bản đó bị vô hiệu.
- Bảo vệ quyền lợi của công dân: Cơ sở pháp lý giúp bảo vệ quyền lợi của công dân bằng cách đảm bảo rằng mọi hành động của Nhà nước đều phải tuân theo pháp luật.
- Đảm bảo sự thống nhất của pháp luật: Cơ sở pháp lý giúp đảm bảo rằng tất cả các hành động, quyết định và văn bản đều tuân theo một hệ thống pháp luật thống nhất.
4. Dịch vụ tư vấn pháp luật của Luật sư VCT
Luật Sư VCT (Công ty Luật TNHH Pháp lý AV Bình Dương) là một Công ty Luật chuyên cung cấp dịch vụ pháp lý liên quan đến lĩnh vực tư vấn pháp luật thường xuyên cho doanh nghiệp, dịch vụ tư vấn thành lập doanh nghiệp, dịch vụ tư vấn đầu tư. Quý đối tác, Quý khách hàng có thể liên hệ với Luật sư VCT để sử dụng dịch vụ tư vấn liên quan đến doanh nghiệp và các dịch vụ tư vấn khác.
Thứ nhất, tư vấn trực tuyến qua số điện thoại: Khách hàng có nhu cầu sẽ kết nối đến tổng đài tư vấn pháp luật trực tuyến miễn phí qua hotline: 0971.17.40.40 nếu khách hàng có nhu cầu tư vấn chi tiết hoặc tham khảo giá trước khi thực hiện dịch vụ.
Thứ hai, tư vấn qua email: Nếu quý khách không thể đến trực tiếp mà mà vẫn muốn nhận được ý kiến tư vấn của luật sư/chuyên gia pháp lý trong lĩnh vực tư vấn đầu tư của Công ty Luật TNHH Pháp lý AV Bình Dương (Luật sư VCT) thì có thể gửi câu hỏi trong lĩnh vực qua email: Info@luatsuvct.com. Chúng tôi sẽ chủ động liên hệ lại dựa trên thông tin pháp lý mà khách hàng cung cấp để báo giá dịch vụ hoặc tư vấn miễn phí nếu đó là vấn đề pháp lý phổ thông trong lĩnh vực tư vấn pháp luật.
Thứ ba, tư vấn trực tiếp tại văn phòng: Đối với những vấn đề pháp lý phức tạp, Quý khách hàng có thể chủ động đặt lịch tư vấn trực tiếp tại trụ sở Công ty Luật TNHH Pháp lý AV Bình Dương (Luật sư VCT) tại địa chỉ: 530 Nguyễn Văn Trỗi, Phường Phú Lợi, Thành phố Hồ Chí Minh. Đội ngũ luật sư/Chuyên gia pháp lý trong lĩnh vực Tư vấn đầu tư sẽ nghiên cứu hồ sơ, yêu cầu và tư vấn, giải đáp trực tiếp những vướng mắc mà khách hàng gặp phải.
Xem thêm: DỊCH VỤ TƯ VẤN PHÁP LUẬT CỦA LUẬT SƯ
Xem thêm: THẶNG DƯ VỐN CỔ PHẦN LÀ GÌ? CHI TIẾT VỀ QUY ĐỊNH VÀ CÁCH TÍNH
Xem thêm: Tư vấn pháp lý đất đai uy tín
Trên đây là toàn bộ nội dung về chủ đề “CƠ SỞ PHÁP LÝ LÀ GÌ? CẬP NHẬT THÔNG TIN CHI TIẾT NHẤT 2025” mà Luật sư VCT muốn gửi đến quý khách hàng. Còn bất cứ vướng mắc nào, quý khách vui lòng liên hệ qua hotline: 0971.17.40.40 hoặc email: Info@luatsuvct.com để được hỗ trợ. Chúng tôi rất hân hạnh được hợp tác với quý khách!
Văn phòng Luật sư VCT
- Địa chỉ: 530 Nguyễn Văn Trỗi, Phường Phú Lợi, Thành phố Thủ Dầu Một, Tỉnh Bình Dương, Việt Nam Xem địa chỉ
- Holine: 0971 174 040
- Webiste: www.luatsuvct.com
- CSKH: info@luatsuvct.com
